RECENSIES

“SPARTAKUS”

Opera van Giuseppe Porsile (muziek) en Giovanni Claudio Pasquini (libretto). Wereldcreatie in het Hoftheater te Wenen op 21 februari 1726. Bezochte première in de originele Italiaanse taal door het Theater Heidelberg in het Rokoko Theater te Schwetzingen op 6 december 2009.

Giuseppe Porsile werd geboren te Napels in 1680 en stierf te Wenen in 1750. Deze weinig gekende componist zou in totaal maar zes operawerken geschreven hebben. Voor de achttiende eeuw was dit maar een miniem aantal. Zowel in Horst Seeger's “Opernlexikon” als in Alfred Loewenberg's “Annals op Opera” vonden wij naast "Spartaco" nog slechts één opera van Porsile namelijk "Meride e Selinunte" uit 1721. In de omvangrijke “Dictionnaire de Musique” van Hugo Riemann wordt zelfs geen enkele opera van Porsile vermeld. Wij zijn daarom de leiding van het Theater van de stad Heidelberg erg dankbaar dat zij ons deze componist hebben leren kennen.
Het verhaal over Spartakus is genoegzaam gekend door verfilmingen en lectuur. Onder de leiding van Spartakus, komen gevangen slaven in opstand tegen het Romeinse bewind in de Italiaanse stad Capua. De Romeinse consul krijgt van de senaat de opdracht een veldtocht te organiseren tegen het slavenleger. Hier begint dan het verhaal van Porsile's opera. De inhoud is erg spannend en soms ook wel enigszins komisch aangezien er drie clowns bij te pas komen.
De Heidelberger Philharmoniker onder de leiding van de barokspecialist Michael Form zorgden voor een schitterende uitvoering van Porsile's barokmuziek. Voor een eerder speelse regie zorgde Michael von zur Mühlen. Wat ons wel eigenaardig leek waren de gesproken teksten van Heiner Müller, Rosa Luxemburg en Ulrike Meinhof.
De zangsolisten waren uiterst degelijk. De titelrol was in handen van de uit Mexico stammende tenor Emilio Pons. Twee countertenors waren ook van de partij, Yosemeh Adjei en Franz Vitzthum respectievelijk als Licinius en Popilius. Als Trasone fungeerde de bariton Sebastian Geyer. De Braziliaanse sopraan Camilla de Falleiro was indrukwekkend als Gianisbe, de dochter van Spartakus. De rol van Vetturia, ex-gevangene van Spartakus, werd vertolkt door de sopraan Annika Sophie Ritlewski. Als Rodope konden wij genieten van de terugkomst van de sopraan Maraile Lichdi die wij vroeger te Heidelberg vaak aan het werk zagen en hoorden.

In het Rococotheater te Schwetzingen zijn nog opvoeringen van "Spartakus" gepland op 23 december 2009, 18, 19, 29 en 31 januari 2010.

W.V. (Gepubliceerd op 10/12/2009).

EEN BIJKOMENDE VISIE:
Hoewel de uitvoering muzikaal wel redelijk tot goed was, heeft de regisseur er een echt zootje van gemaakt. Spartakus werd symbool van alle (mislukte) opstandelingen uit de geschiedenis. Van daar dat Ulrike Meinhof en Rosa Luxemburg erbij kwamen. Maar de regisseur is veel verder gegaan. Zo waren op bepaalde momenten drie clowns aanwezig die allerlei revolutionaire slogans kwamen schreeuwen. Er werd moderne rockmuziek ingelast.
Het derde bedrijf liep de tenor zowat de hele tijd poedelnaakt rond, omdat hij zogenaamd ontdaan was van zijn gezag. Kan het nog meer clichématig? Niet dat we snel gechoqueerd zijn: een dubbele penetratie zal tijdens orgieën misschien wel gebruikelijk geweest zijn, maar hoeft daarom nog niet op de scène uitgebeeld te worden. En als je het dan toch wil laten zien, huur dan porno-acteurs in. Misschien kunnen we er dan met zijn allen nog iets van leren.
Het stoort ons vooral dat, eens te meer, een onbekend werk in de handen van een losgeslagen gek gelegd wordt. Het lijkt soms wel alsof men daarmee bewust de toekomst van de opera wil bepalen: de eeuwige vergetelheid.
Wij vrezen dat ons in München ook zoiets te wachten staat met "Medea in Corinto" van Mayr, waar Neuenfels zijn hersenkronkels op mag loslaten.

H.D. (Gepubliceerd op 18/12/2009)

TERUG NAAR KEUZELIJST DUITSLAND