|
|
OPERA GAZET
|
|
Opera
van Richard Strauss op een libretto van
Hugo von Hofmannsthal. Gecreëerd in
de Hofoper te Dresden op 26 januari 1911. Bijgewoonde première in de English
National Opera (ENO) te London op 28 januari 2012.
Wij woonden vroeger al voorstellingen bij in de ENO en wij weten dus dat het
even wennen is als je een Italiaanse of een Duitse opera in het Engels hoort
zingen. Maar met “Der Rosenkavalier” hadden wij het toch bijzonder moeilijk.
De Duitse tekst (of moeten wij zeggen de Weense tekst?) van Hugo von
Hofmannstahl is zo sterk met de muziek verweven, ligt ons zo bekend in het
oor, dat wij vaak in gedachten de oorspronkelijke tekst meezongen. Zo konden
wij o.a. maar niet wennen aan het woord “boy” dat hier “Bub” vertaalde. Zing
meer eens op het langoureuze thema van “Du bist mein Bub, du bist mein
Schatz” de Engelse vertaling “you are my boy, you are my love”. De mooie
zangerige “oe” klank verandert in een droge, donkere “o”. Niet enkel de
poëzie gaat hierdoor verloren, zelfs het muzikale kleurenpallet wordt
aangetast.
Dat wil niet zeggen dat wij van deze voorstelling niet genoten hebben. Wij
waren zeker geboeid door de mooie, transparante orkestklank en de op details
toegespitste muzikale leiding van Edward Gardner. Bij de zangers viel vooral
de kordate en vocaal uitstekende Octavian van
Sarah Connolly op. Wij kennen
deze lichte mezzosopraan vooral als vertolkster van barokmuziek, maar ook
met Richard Strauss kan zijn wonderwel overweg.Ook de nog zeer jonge lichte
sopraan Sophie Bevan heeft zich tot nu toe vooral in het barokrepertoire
geprofileerd. Wij vonden het een zonderlinge keuze om haar de rol van Sophie
toe te vertrouwen. De stem heeft een smeuïg timbre, niet het “ijzerdraadje”
dat vaak voor het jeugdige bruidje van Baron Ochs uitgekozen wordt. Wij
vreesden dat de zwevende hoge noten bij het overhandigen van de roos in de
tweede akte niet hun hemelse effect zouden bereiken, maar dat bleek
ongegrond. Van deze dame zullen wij in de toekomst zeker nog horen.
Aan
Amanda Roocroft hebben wij mooie herinneringen als een superieure
Fiordiligi in “Cosi fan tutte” van Mozart. Voor de Feldmarschallin was haar
lichte sopraanstem echter wat scherp en kleurloos. Zij miste karakter, gezag
en de zo onmisbare uitstraling van de “grande dame”.
Ook aan John Tomlinson hebben wij bijzonder mooie herinneren, o.a. als Wotan
in verschillende opvoeringen van “Der Ring des Nibelungen”. Maar dat is al
meer dan tien jaar geleden, de zware Wagnerrollen hebben hun tol geëist en
sindsdien heeft de stem veel aan klankschoonheid moeten inboeten.
Zelfs voor Baron Ochs, een rol die wel vaker door bassen op hun retour
vertolkt wordt, heeft de stem niet meer genoeg draagkracht. Het klankvolume
is er nog steeds, maar het is niet mooi meer, er wordt meer geroepen dan
gezongen, de stem is onstabiel met een genepen hoogte. Jammer, want hij weet
natuurlijk de rol nog goed te verkopen en aan het applaus te horen, valt hij
nog steeds in de smaak bij het publiek.
Van de vele kleine rollen vermelden wij de lovenswaardige Italiaanse tenor
van Gwyn Hughes Jones, de nog steeds welluidende bariton Andrew Shore als
Faninal, Adrian Thompson en Madeleine Shaw als het vinnige intrigantenpaar
Valzacchi en Annina.
De enscenering van David McVicar is niet nieuw. Het is een concept dat de
originele kostumering respecteert en daarom al lovenswaardig. De ruime
slaapkamer en de smaakvolle meubilering in de eerste akte ademen de
“grandeur” en de “noblesse” van de Feldmarschallin, maar de ziltvlekken op
de muren verraden een tekort aan geld om het degelijk te onderhouden. Dat
hetzelfde decor behouden blijft voor de tweede en de derde aktes is
natuurlijk zinloos. Faninal heeft wel geld en zijn paleis van “nouveau
riche” in de tweede akte zou juist meer weelde met minder smaak moeten
uitstralen. Voor de derde akte is het decor helemaal een miskleun. Ochs wil
Mariandl versieren in een discrete, besloten omgeving en de derde akte miste
dan ook de intieme, gemoedelijke sfeer van een “chambre séparée”. Wel werd
er overtuigend en met veel zwier geacteerd.
De gezongen teksten werden ook in het Engels boventiteld en dat was een
onmiskenbaar voordeel. Het origineel mag dan wel beter klinken, het Engels
is alleszins - ook voor ons - beter verstaanbaar en duidelijker dan het
proza van von Hoffmannsthal.
Er zijn nog voorstellingen op 1, 17, 24 en 27 februari 2012.
G.M. (Gepubliceerd op 31/1/2012)
Foto's van boven naar onder:
1) Sarah Connolly als Octavian en Sophie Bevan als Sophie.
2) Amanda Roocroft als de Feldmarschallin.
3) Sarah Connoly als Octavian en Amanda Roocroft als de Feldmarschallin.
Copyright foto's © Clive Barda.
TERUG NAAR KEUZELIJST ENGELAND
